VEEW 2026 tại VEC: Hạ tầng sự kiện và vùng tối doanh thu ngày không bóng đá của sân vận động Việt Nam

Sáng 17/10, tại Hall 6 của Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC), một dàn loa Line Array được treo gần nóc nhà và mở hết công suất trong khoảng mười giây. Tiếng bass dội xuống nền xi măng, lan sang khu hội thảo bên cạnh, làm mấy chồng tài liệu rung lên. Kỹ thuật viên giơ tay ra hiệu dừng, rồi nói vào micro: "Mức này là cho khoảng cách bốn mươi mét, không phải hai mươi." Khán phòng gật gù. Đó là khoảnh khắc duy nhất trong ngày khai mạc mà tôi đo được bằng tai thay vì bằng mắt — và cũng là khoảnh khắc khiến tôi nghĩ về những sân vận động Việt Nam đang đứng yên phần lớn thời gian trong năm. Trong ba ngày 17-19/10, VEEW 2026 diễn ra tại VEC với hai phân khu: PLASE Show (âm thanh, ánh sáng, thiết bị biểu diễn) do Nam Bình phụ trách, và WEDTECH Show (dịch vụ cưới) do Delavu phụ trách. VECA là đơn vị tổ chức, Le Bros là đơn vị điều phối, VEC là đối tác địa điểm. Lễ khai mạc có sự tham dự của lãnh đạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Ông Lê Quốc Vinh, Phó Chủ tịch VECA, nói về kỳ vọng kết nối chuỗi cung ứng và mở ra "những bước hợp tác cụ thể sau sự kiện". Chương trình gồm hội thảo, trình diễn thiết bị, một buổi workshop về xử lý tình huống phát sinh tại sự kiện, và một buổi chia sẻ dành cho sinh viên mang tên "Behind the Scenes: Event Industry Stories". Đọc qua, đây là một thông cáo thương mại. Nhưng cấu trúc bên trong nó đáng để ý hơn vẻ ngoài. Chuỗi giá trị mà VEEW 2026 mô tả chạy theo một đường thẳng: sáng tạo, sản xuất, địa điểm, thiết bị, công nghệ, dịch vụ hỗ trợ. Mỗi mắt xích là một lớp chi phí riêng, và lớp thiết bị là lớp dễ đo nhất. Một dàn Line Array quyết định sự kiện đó có bán được vé ở khoảng cách xa nhất hay không. Cùng logic ấy áp vào sân vận động: mái che, hệ thống chiếu sáng, hệ thống âm thanh, đường hầm thoát hiểm, bãi đỗ xe. Tất cả đều là hạ tầng sự kiện. Tất cả đều có thể cho thuê. Và đây là chỗ tôi thấy khoảng trống. Một câu lạc bộ bóng đá Việt Nam thi đấu sân nhà chừng 13 đến 15 trận mỗi mùa. Cộng thêm vài trận cúp, vài trận giao hữu, vài sự kiện của nhà tài trợ. Tổng cộng, tài sản đắt nhất mà câu lạc bộ sở hữu, hoặc được thành phố cho mượn, bị đóng cửa khoảng 330 ngày một năm. Ở châu Âu, con số đó đã bị đảo ngược từ lâu: Allianz Arena hay Johan Cruyff Arena chạy lịch sự kiện quanh năm, từ hòa nhạc đến hội nghị đến triển lãm. Doanh thu ngày không bóng đá không còn là khoản phụ — ở nhiều câu lạc bộ, nó là dòng tiền ổn định nhất. Ngành triển lãm Việt Nam, với VEEW 2026 làm mẫu, chính là nhóm khách hàng tiềm năng của nguồn lực đó. Họ cần địa điểm lớn, có mái, có điện ba pha, có bãi đỗ, có giấy phép. Sân vận động cấp tỉnh có đủ những thứ ấy. Vấn đề nằm ở chỗ không ai đứng giữa để nối hai bên: câu lạc bộ không có bộ phận vận hành địa điểm, đơn vị tổ chức sự kiện không muốn làm việc với một thực thể mà lịch bị khóa bởi giải đấu, và chính quyền thì quản lý tài sản công theo một quy trình khác hoàn toàn với quy trình thương mại. Tôi đã theo dõi nhiều trận đấu tại các sân Việt Nam trong nhiều năm. Điều tôi luôn thấy là các sân ấy được thiết kế cho một mục đích duy nhất, và mọi thứ khác đều là thứ được thêm vào sau. Không có phòng đa năng. Không có hành lang dịch vụ đủ rộng cho xe tải thiết bị. Không có hệ thống điện dự phòng cho dàn âm thanh công suất lớn. Đó là một khiếm khuyết về thiết kế, và thiết kế thì sửa được — nhưng phải sửa trước khi ký hợp đồng, không phải sau. Điều đáng chú ý ở VEEW 2026 là cách ban tổ chức tự đặt rủi ro vào chương trình. Workshop về xử lý tình huống phát sinh tại sự kiện chẳng phải nội dung quảng bá — nó là một lời thừa nhận rằng vận hành sự kiện là công việc có thể hỏng. Tôi đánh giá cao chi tiết đó, vì nó trung thực hơn phần lớn nội dung còn lại của triển lãm. Nhưng phải nói thẳng: thông cáo này không có một dữ liệu định lượng nào. Không số nhà triển lãm, không diện tích thuê, không giá trị hợp đồng, không số lượt khách. Toàn bộ phần "kết nối chuỗi cung ứng" là tuyên bố của ban tổ chức, không có kiểm chứng độc lập. Một bài báo không có dữ liệu thì chỉ có giá trị như một lịch trình. Và đây là chỗ trục lệch xuất hiện. Trục lệch không phải lỗi của máy móc, mà là thứ người ta chọn không nhìn thấy. Một bản tin về triển lãm ngành sự kiện bị gắn nhãn "bóng đá" vì trong tên bộ có chữ "Thể thao